Η παράσταση ξεκίνησε τον Μάρτιο του 2023 στην Πειραματική Σκηνή του Θεσσαλικού Θεάτρου και
από τότε παίζεται σε διάφορα μέρη της Ελλάδας με πρωτοφανή υποδοχή από το κοινό. Το φετινό
καλοκαίρι εντάχθηκε στην πλατφόρμα GRAPE του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου 2025 που
αφορά την προώθηση ελληνικών παραγωγών σε φεστιβάλ του εξωτερικού.
Το θεατρικό ερευνητικό project Οι Γριες που μαζεύουν την τσουκνίδα αποτελεί μια σκηνική
προσέγγιση του γυναικείου σώματος της τρίτης ηλικίας και της σύνδεσης του με τη λαϊκή μαγεία, τη
μαγειρική και τις τελετουργικές πρακτικές. Αφετηρία, η περιοχή της Θεσσαλίας και η παράδοσή της
στις μαγικές πρακτικές που θέλει τις μάγισσες της περιοχής να έχουν παραλάβει τις μυστικές
δεξιότητές τους από τη Μήδεια και να ειδικεύονται στο κατέβασμα του φεγγαριού, γνωστό και ως
«το άρμεγμα του φεγγαριού». Οδηγήτριες σε αυτό το μυστικό ταξίδι, τρεις θηλυκές μορφές που
συναδιαλέγονται μεταξύ του οικείου και του αρχετυπικού, της ακίνδυνης «γιαγιάς» και της
επικίνδυνης θεραπεύτριας και μιλάνε για τις ζωές τους, γι’ αυτά που έμαθαν από τις παλιές. αυτά
που έπαθαν ως γυναίκες και αυτά που παραδίδουν στις επόμενες.
Περνώντας τη ζωή τους στη σκιά της κυρίαρχης ανδροκρατικής εξουσίας, οι γυναίκες της
περιφέρειας του 19 ου και 20 ου αιώνα παρέμεναν σε μεγάλο ποσοστό στο περιθώριο χωρίς να μπορούν
να έχουν λόγο στις αποφάσεις που ήταν αποκλειστικά δικαίωμα των ανδρών.
Στον Θεσσαλικό χώρο, πέρα από τις υπόλοιπες εργασίες, με τις οποίες συνέβαλαν στην οικονομική
παραγωγή της οικογένειας και της κοινότητας ως εργάτριες στα χωράφια, είχαν και την ευθύνη της
τροφοδότησης των μελών της οικογένειάς τους, πάντα όμως εντός του οίκου. Έτσι, ανέπτυξαν ένα
μυστικό κώδικα, μια λανθάνουσα εξουσία, που στηριζόταν στη χρήση της μαγείας και της
τεχνογνωσίας των βοτάνων, τα λεγόμενα «πρακτικά», στην ικανότητα του «ξεματιάσματος» και
άλλων δεξιοτήτων, μέσα από τη χρήση των υλικών που χρησιμοποιούσαν και στη μαγειρική, τα
βότανα και τα χόρτα της περιοχής, το λάδι, το νερό και το αλεύρι.
Αυτές οι γυναίκες που έμειναν αόρατες για χρόνια, ακόμα και για τους ερευνητές – αφού δεν
θεωρούσαν άξιο καταγραφής τον λόγο μιας γυναίκας για την ιστορία ενός τόπου-, προσεγγίζονται
σκηνικά από τρία αρσενικά νεαρά σώματα, επιχειρώντας να φέρουν στη σκηνή το προσωπικό και
συλλογικό αφήγημα του οικείου γηρασμένου θηλυκού σώματος. Με εκφραστικά εργαλεία τις πρώτες
ύλες της τελετουργικής διαδικασίας, τη μεταμφίεση, τη μάσκα και τον συντονισμό του λόγου και του
σώματος, οι τρεις ηθοποιοί επιδίδονται σε ένα καταιγιστικό storytelling που ταξιδεύει από τις
Μεταμορφώσεις του Οβίδιου και τα Φαρσάλια του Λουκανού μέχρι τη σύγχρονη ελληνική λογοτεχνία
του Θωμά Ψύρρα και της Μαρούλας Κλιάφα, από παλιότερες αφηγήσεις, συνταγές και
ιατροσοφικούς κώδικες του 19ου αιώνα, μέχρι σύγχρονες συνεντεύξεις που έγιναν κατά τη διάρκεια
των παραστάσεων στη Θεσσαλία.
Η παράσταση Οι γριές που μαζεύουν την τσουκνίδα, αποτελεί ένα work in progress πάνω στο
διάλογο της παραστασιακής τέχνης με την κοινωνική ανθρωπολογία με βασικούς άξονες τους
κοινωνικούς ρόλους και τις έμφυλες διαστάσεις της τροφής και των λαϊκών μαγικοθρησκευτικών
πρακτικών. Το θεατρικό κείμενο μεταλλάσσεται και επαναπροσδιορίζεται διαρκώς, καθώς
τροφοδοτείται από τον όγκο των συνεντεύξεων που υλοποιούνται παράλληλα με τις παραστάσεις.
Το κοινό καλείται να συμμετάσχει στην έρευνα και, εφόσον το επιθυμεί, να συμβάλλει στη συνέχιση
της καταγραφής της προφορικής ιστορίας που έχει ήδη ξεκινήσει από την αρχή των παραστάσεων.
TAYTOTHTA ΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ
Σκηνοθεσία, έρευνα, δραματουργική επεξεργασία: Κωσταντίνος Ντέλλας
Ερμηνεύουν: Μιχάλης Αναγνώστου,
Μανούσος Γεωργόπουλος,
Πλάτωνας Γιώργος Περλέρος
Ηχητικό περιβάλλον, πρωτότυπη μουσικη: Αλέξανδρος Κτιστάκης
Επιμέλεια κίνησης: Μαρίζα Τσίγκα
Κατασκευή μάσκας: Μάρθα Φωκά
Κοστούμια: Κωνσταντίνα Μαρδίκη
Η κατασκευή των κοστουμιών αποτελεί ευγενική χορηγεία του Εργαστηρίου του Λυκείου των
Ελληνίδων Αθηνών
Φωτογραφίες και βίντεο προώθησης: Χαράλαμπος Βλαχοδήμος, Ηλίας Λαχανάς
Μοντάζ: Στυλιανός Βλαχοδήμος
Παραγωγή: Experimenta Art Company
