Τα ξημερώματα της Κυριακής 28 Οκτωβρίου οι δείκτες των ρολογιών θα γυρίσουν μία ώρα πίσω, καθώς περνάμε και επισήμως στη χειμερινή ώρα.
Από το 1980, τα ρολόγια αλλαζουν δύο φορές το χρόνο -το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Μαρτίου και το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Οκτωβρίου. Αυτό θα μπορούσε σύντομα να τελειώσει. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διενήργησε δημόσια έρευνα το καλοκαίρι: Το 84% των συμμετεχόντων δεν θέλει αλλαγή στην ώρα. Ωστόσο, η ψηφοφορία δεν ήταν αντιπροσωπευτική: συμμετείχαν 4,6 εκατομμύρια πολίτες, οι περισσότερες ψήφοι προέρχονταν από την Γερμανία. Το αποτέλεσμα δεν μπορεί να αποτελέσει ομως σαφή ένδειξη για την ευρωπαϊκή διάθεση, γράφει η Frankfurter Rundschau. Αλλά τι τώρα; Θερινή ώρα για πάντα; Ή χειμερινή ώρα, η οποία είναι στην πραγματικότητα και η κανονική;
Στο κοινό υπήρχε η εντύπωση ότι η πλειοψηφία των ανθρώπων θα προτιμούσε μεγαλύτερες περίοδους φωτός το χειμώνα, κάτι που θα ήταν εφικτό με τη θερινή ώρα. Πριν από λίγες εβδομάδες, μια δημοσκόπηση στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας έδειξε ότι το 51% θέλει ως μόνιμη τη θερινή ωρα. Ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Πέτερ Αλτμάιερ λέει ότι «Οι άνθρωποι εξακολουθούν να θέλουν να έχουν ακόμη και το χειμώνα, το φθινόπωρο και την άνοιξη, μετά τη δουλειά και το σχολείο, τον ελεύθερο χρόνο τους στο φως της ημέρας».
Ο ευρωσκεπτικισμός της ώρας
Αλλά δεν είναι τόσο εύκολο. Στις ομάδες εργασίας των κρατών μελών που συνεδρίασαν στις Βρυξέλλες προκύπτει μια διαφορετική εικόνα: η Πορτογαλία, όπως και η Ελλάδα, θα επιθυμούσαν περισσότερο τη σημερινή λύση -να συνεχίσουμε να αλλάζουμε τα ρολόγια δύο φορές το χρόνο. Η Γαλλία και η Ισπανία, καθώς και η Ολλανδία , η Δανία και η Φινλανδία, θελουν τη χειμερινή ώρα ως μόνιμη λύση. Η Γερμανία, η Πολωνία, η Κύπρος καθώς και τα κράτη της Βαλτικής υποστηρίζουν τη θερινή ώρα αιωνίως.
Την Δευτέρα, οι υπουργοί των κρατών μελών θα συναντηθούν στο Γκρατς. Εκεί το θέμα εγγράφεται στην ημερήσια διάταξη για πρώτη φορά. Μια συμφωνία δεν φαίνεται στο προσκήνιο. Υπάρχει μόνο ένα σημείο συμφωνίας: το χρονοδιάγραμμα που έχει θέσει η Επιτροπή δεν μπορεί να τηρηθεί. Ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ έχει καλέσει τα κράτη μέλη να υποβάλουν έκθεση στις Βρυξέλλες μέχρι τα τέλη Μαρτίου 2019 σχετικά με το πώς πρέπει να ρυθμιζουν τα ρολόγια στο μέλλον.
Πολλοί λένε για παράδειγμα ότι το ενδεχόμενο μεμονωμένων εθνικών κανονισμών θα διαταράξει σημαντικά τα δρομολόγια των αεροπορικών εταιρειών. Σε μερικές πρωτεύουσες εξετάζεται η δυνατότητα να υπάρξει έρευνα μεταξύ του πληθυσμού. Αυτό είναι σχεδόν αδύνατο σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα.
Οι χρονοβιολόγοι, οι οποίοι ενδιαφέρονται για τις επιπτώσεις της αλλαγής του χρόνου στους ανθρώπους, θεωρούν τη μόνιμη θερινή ώρα ένα «μεγάλο λάθος». Η ΕΕ θα μπορούσε να καταργήσει την αλλαγή της ώρας , «αλλά δεν πρέπει να επιλέξει τη λανθασμένη επιλογή», λέει, για παράδειγμα, ο επιστήμονας Μίκαελ Βιντεν. Είναι πιο φυσικό, αν η ώρα βασίζεται στο ζενίθ του ήλιου. Στις 12 το μεσημέρι, ο ηλιος βρίσκεται στο υψηλότερο σημείο του -αυτή η κανονική ώρα θα αντιστοιχούσε στην αίσθηση του χρόνου των ανθρώπων. Μέχρι στιγμής, το μόνο που είναι βέβαιο είναι ότι την Κυριακή 31 Μαρτίου 2019 θα ξεκινήσει η επόμενη καλοκαιρινή περίοδος. Για πόσο καιρό παραμένει άγνωστο.
Γιατί γίνεται η αλλαγή της ώρας
Το μέτρο της αλλαγής της ώρας έχει ως βασικό πλεονέκτημα την εξοικονόμηση ενέργειας. Συνολικά, κατά τους επτά μήνες της θερινής ώρας εξοικονομούμε 210 ώρες ηλεκτρικής ενέργειας εκμεταλλευόμενοι τον Ήλιο.
Τη δεκαετία του ’70, υπό την επήρεια της πετρελαϊκής κρίσης, οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες προσπαθούσαν να εκμεταλλευθούν το φως της ημέρας κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο.
Από το 1996 ισχύει μία ενιαία, πανευρωπαϊκή ρύθμιση, κατά την οποία την Άνοιξη γυρίζουμε τα ρολόγια μία ώρα μπροστά (ώστε να αξιοποιούμε το φως της ημέρας για μία ώρα επιπλέον), ενώ το Φθινόπωρο τα επαναφέρουμε μία ώρα πίσω.
Τα πλεονεκτήματα της χειμερινής ώρας
Σύμφωνα με το Γερμανό δημοσιογράφο, Γενς Έμπερτ, «καλή η θερινή ώρα, αλλά μόνο για το καλοκαίρι. Το χειμώνα θα μας δυσκόλευε ακόμη περισσότερο να σηκωθούμε από το κρεβάτι. Ήδη με τη χειμερινή ώρα ο ήλιος ανατέλλει στις οκτώ ή ακόμη και στις εννιά στη βόρεια Γερμανία. Αν ίσχυε μονίμως η θερινή ώρα, πάμε μία ώρα αργότερα. Ε, δεν είναι και το καλύτερο ξεκίνημα για τη μέρα μας. Και όποιος έχει παιδιά, ξέρει πόσο δύσκολο είναι να τα ξυπνήσουμε το χειμώνα. (…) Επιπλέον, η χειμερινή ώρα ανταποκρίνεται καλύτερα στον βιορυθμό μας».
