Στο ρεπερτόριο του σιφνέικου γλεντιού με τα παραδοσιακά όργανα (βιολί-λαούτο), έχουν ενσωματωθεί τραγούδια της δισκογραφίας της περιόδου από τα τέλη της δεκαετίας του 1920 μέχρι και τις αρχές της δεκαετίας του 1960. Μεταγενέστερες περιπτώσεις είναι πιο σπάνιες. Οι τοπικοί, εμπειρικοί συνήθως, οργανοπαίκτες έπαιρναν τα τραγούδια αυτά από τους δίσκους γραμμοφώνου και τα προσάρμοζαν στο σιφνέικο τοπικό ιδίωμα και με την συγκεκριμένη ενορχήστρωση (βιολί-λαούτο). Δεν αποκλείεται ο τρόπος διάδοσης στη Σίφνο να γίνονταν και με άλλο τρόπο (π.χ. από προσωπική αλληλεπίδραση των τοπικών οργανοπαικτών με τους δημιουργούς των τραγουδιών αυτών). Με το πέρασμα των δεκαετιών, ορισμένα από τα τραγούδια αυτά ενσωματώθηκαν πλήρως στο σιφνέικο γλέντι. Εν τω μεταξύ, μπορεί τα τραγούδια αυτά να έκαναν την εποχή που εμφανίστηκαν μεγάλη επιτυχία και να διαδόθηκαν πανελλήνια, αλλά με το πέρασμα του χρόνου ξεχάστηκαν στην υπόλοιπη Ελλάδα ενώ παρέμειναν στη Σίφνο.
Με την πρόοδο του διαδικτύου και με τις πλούσιες βάσεις δεδομένων που υπάρχουν, είναι πια εύκολο σήμερα να εντοπίσουμε την προέλευση για αρκετά από αυτά. Θα παρουσιάζουμε τέτοια τραγούδια και σκοπούς τα οποία είναι αρκετά γνωστά στα σιφνέικα γλέντια και θα παραπέμπουμε στις πρώτες εκτελέσεις της δισκογραφίας. Θα παραπέμπουμε και σε συνδέσμους για όποιον θέλει να ψάξει πιο πολύ.
Ωρες σε κρυφοκοιτάζω
Η σπουδαία τραγουδίστρια Μαρίκα Νίνου (1922-1957) είναι γνωστή κυρίως για τη συνεργασία της με τον Βασίλη Τσιτσάνη, τόσο στη δισκογραφία όσο και σε ζωντανές εμφανίσεις σε κέντρα διασκέδασης της εποχής εκείνης. Αλλά συνεργάστηκε και με άλλους δημιουργούς. Στις βάσεις δεδομένων της ελληνικής δισκογραφίας βρίσκουμε ότι ο πρώτος της δίσκος 77 στροφών, ηχογραφήθηκε με δύο τραγούδια του Μανώλη Χιώτη το 1948. Το ένα από αυτά είναι το «Ώρες σε κρυφοκοιτάζω»
Στη Σίφνο ενσωματώθηκε και προσαρμόστηκε ώστε να χορεύεται σαν φοξ ανγκλαί (όπως ονομάζεται στη Σίφνο η συγκεκριμένη χορογραφία). Το τραγούδι αυτό απέδιδε με το δικό του χαρακτηριστικό τρόπο, και από οργανοπαικτικής και από τραγουδιστικής πλευράς, ο αείμνηστος βιολιστής Γιάννης Ξανθάκης-Κουτσουνάς.
(Στην άλλη πλευρά του δίσκου είναι ένα ωραίο ζεϊμπέκικο, το «θα σου πω το μυστικό μου»)
Πηγές: ιστότοπος rebetiko.sealabs.net
Παρόλο που τα τραγούδια αυτά δεν προέρχονται από τη Σίφνο, ο τρόπος που διαμορφώθηκαν από τους τοπικούς οργανοπαίκτες και τον κόσμο και το ύφος που αποκρυσταλλώθηκε τα καθιστά αναπόσπαστο μέρος της Σιφνέικης παράδοσης. Εάν θέλετε να δείτε πώς διαμορφώθηκαν, πάρτε τα βιολιά και ζητήστε να σας τα παίξουν.
Άλλες αναρτήσεις μας:
- «Εκατό χιλιάδες λίρες» https://kaipoutheos.gr/2022/07/%cf%84%cf%81%ce%b1%ce%b3%ce%bf%cf%85%ce%b4%ce%b9%ce%b1-%cf%84%ce%b7%cf%83-%ce%b4%ce%b9%cf%83%ce%ba%ce%bf%ce%b3%cf%81%ce%b1%cf%86%ce%b9%ce%b1%cf%83-%cf%83%cf%84%ce%b7-%cf%83%ce%b9%cf%86%ce%bd%ce%bf-2.html
- «Η σκληρή καρδιά σου» https://kaipoutheos.gr/2022/06/%cf%84%cf%81%ce%b1%ce%b3%ce%bf%cf%85%ce%b4%ce%b9%ce%b1-%cf%84%ce%b7%cf%83-%ce%b4%ce%b9%cf%83%ce%ba%ce%bf%ce%b3%cf%81%ce%b1%cf%86%ce%b9%ce%b1%cf%83-%cf%83%cf%84%ce%b7-%cf%83%ce%b9%cf%86%ce%bd%ce%bf.htm
- «Απονε τύραννε» https://kaipoutheos.gr/2022/07/%ce%b1%cf%80%ce%bf%ce%bd%ce%b5-%cf%84%cf%85%cf%81%ce%b1%ce%bd%ce%bd%ce%b5-%ce%bc%ce%bf%cf%85-%ce%ba%ce%b1%cf%84%ce%b5%cf%83%cf%84%cf%81%ce%b5%cf%88%ce%b5%cf%83-%cf%84%ce%b7-%ce%b6%ce%b7%cf%83%ce%b7.html
